You are here

Dijsselbloem: niet genoeg geld voor kernafval

Submitted by WISE on Fri, 18/03/2016 - 12:23

En ja hoor, bevestiging van wat we al jaren zeggen: De Ministers Schultz van Haegen (nucleaire veiligheid, kernafval) en Dijsselbloem (financiën) bevestigen het in een brief aan de Tweede Kamer: er wordt op dit moment onvoldoende geld opzij gezet om definitieve berging van kernafval in de toekomst te financieren. 

De brief over de financiële aspecten rond de opslag en eindberging van radioactief afval en de positie van de COVRA is enerzijds niet meer dan een opsomming van al lang bekende feiten maar bij elkaar gezet geeft het een helder beeld; er wordt te weinig gespaard, we weten niet of dat op korte termijn verandert, we weten eigenlijk ook nog niet hoeveel eindberging gaat kosten maar we blijven "in gesprek" met de COVRA en de producenten van het afval om tot een oplossing te komen. 

Producenten van kernafval (en de kerncentrale Borssele is de belangrijkste producent) betalen jaarlijks geld aan de COVRA die het afval opslaat en beheert totdat er een definitieve berging is gerealiseerd. Op grond van tamelijk oude berekeningen (tussen 1996 en 2000 gemaakt) verwacht de regering dat eindberging ergens tussen de 1,5 en 2,5 miljard euro zal kosten. Best bijzonder als je bedenkt dat we officieel nog niet besloten hebben hoe we het hoog-radioactieve en levensgevaarlijke afval ooit gaan bergen, laat staan dat we kunnen uitrekenen hoeveel dat kost. Met het nu jaarlijks opgepotte geld moet - door te sparen en te beleggen - er in het jaar 2130 minstens 2 miljard euro beschikbaar zijn. Door onder andere de lage rentestand en de crisis in het algemeen blijft de verwachte groei van het fonds al jaren achter bij de ramingen. Het tekort werd tot nu toe aangevuld door de COVRA zelf maar dat is, aldus de Ministers, geen wenselijke situatie; die teert te veel in op de eigen reserves. Als de lage rentestand aanhoudt leidt dit misschien in 2016 al tot een negatief eigen vermogen bij de COVRA. Met gevoel voor understatement schrijven de Ministers: "Dit negatief eigen vermogen is wel een indicatie dat het kunnen voldoen aan de verplichtingen op lange termijn voor opslag en eindberging onder druk kan komen te staan". Natuurlijk hangt een en ander niet alleen af van de rente-ontwikkelingen:"De daadwerkelijke kosten van de eindberging, de hoeveelheid afval, tarieven en beleggingshorizon bepalen mede of Covra uiteindelijk voldoende middelen zal hebben om aan haar verplichtingen te voldoen". Goh

Vervolgens wordt alleen maar gesteld dat er "over de ontstane situatie overleg plaats vindt met de COVRA". Dat is al jaren zo. In 2011 is er al overlegd met de COVRA over de tekorten. De Minister vroeg zich toen af of het niet mogelijk was dat de producenten van het afval niet gewoon meer zouden moeten gaan betalen ("de vervuiler betaalt"). Een briljant uitgangspunt natuurlijk. Maar kennelijk is het de Minister in de afgelopen 5 jaar niet gelukt om dat in beleid om te zetten. Nu zeggen de Ministers er dit maar vast even bij: "Toekomstige ontwikkelingen op het gebied van groei van de middelen en kostenramingen zijn onzeker en vormen een risico voor de bekostiging van langetermijnopslag en eindberging. Dit risico is inherent aan het lange termijn karakter van de activiteiten en alle onzekerheden die dat met zich meebrengt". En ze beloven de Kamer een analyse "waarin de inkomsten, de inrichting, risicoprofiel, zekerheden en het (geïntegreerd) middelenbeheer van de deelneming" worden meegenomen, met "het uitgangspunt dat geen onredelijke lasten naar latere generaties worden doorgeschoven"..

De COVRA is voor 100% in handen van de Staat. In die zin maakt het niet zo veel uit of de COVRA nou inteert op reserves en te weinig geld heeft (wat later aangevuld moet worden door de overheid) of dat de regering er nu voor kiest geld bij te leggen. Maar de essentie is natuurlijk dat de veroorzakers van het probleem te weinig geld betalen. En dat al jaren. De kerncentrale Borssele zit in zwaar weer en er wordt al openlijk gespeculeerd (en achter gesloten deuren onderhandelt) over nationalisering van de kerncentrale. In elk geval zit de uitbater van de kerncentrale, energiebedrijf Delta, helemaal niet te wachten op een aanwijzing van de overheid dat ze voortaan meer moeten gaan betalen voor het kernafval. De aandeelhouders van Delta moeten in april besluiten over nieuwe leningen en borgstellingen voor de verlieslatende delen (lees: de kerncentrale) van Delta. En dat terwijl ze nog niet weten of er een nieuwe, hogere rekening voor het kernafval aan komt.... Op 11 maart werd bekend dat - aldus de Raad van State - de regering ook terecht betwijfelt of er genoeg geld opzij wordt gezet voor de ontmanteling van de in 1997 gesloten kerncentrale Dodewaard.  

..