You are here

Nat. Programma Kernafval: Kop in t zand

Vandaag, 30 september, heeft de regering het Nationaal Programma Kernafval gepubliceerd. De EU heeft alle lidstaten opgedragen met zo’n plan te komen. Helaas staat de EU wel toe dat landen ook rustig mogen beschrijven dat ze voorlopig helemaal niets gaan doen. En dit is dan ook precies wat Nederland doet; in het Nationaal Programma staat dat we over ruim 100 jaar een besluit gaan nemen…....

Absurd. WISE, NOA en Milieudefensie Amersfoort hebben met een persbericht gereageerd. Kern van onze reactie; het geeft geen pas om enerzijds door te gaan met het vergroten van het probleem (Borssele mag tot 2033 open blijven) terwijl er geen oplossing is voor het kernafval en het besluit daarover aan onze achterachterkleinkinderen wordt overgelaten.

Burgers (en organisaties!) kunnen tot en met 9 november reageren. WISE publiceert op donderdag 1 oktober een standaard ‘zienswijze’ die je kunt gebruiken om je mening te geven. Natuurlijk kun je ook zelf wat maken! Neem contact met ons op als je vragen hebt of advies wilt. Hieronder nog wat aanvullende informatie.

Mogelijke plaatsen voor opslag kernafval volgens de regering

In 1976 kwam de Nederlandse regering met het plan om radioactief afval op te slaan in de noordelijke zoutkoepels. De regering dacht dat de berging rond het jaar 2000 zou kunnen beginnen. Door massaal verzet ging dit plan niet door. De regering heeft in de jaren ‘80 en ‘90 van de vorige eeuw twee commissies ingesteld die rapporten over berging van radioactief afval -- aanvankelijk alleen in zoutkoepels, later ook in kleilagen -- hebben gemaakt. Deze commissies beweren dat zeven zoutkoe­pels in aanmerking kunnen komen voor opberging van radioactief afval: Ternaard in Friesland, Pieterburen en Onstwed­de in de provincie Groningen, Schoonlo en Gassel­te-Drouwen in Drenthe, gevolgd door de minder zekere zoutkoepels Hooghalen en Anloo in Drenthe. In 2014 publiceerde het TNO een rapport waaruit zou blijken dat kleilagen in het zuiden van Friesland het meest geschikt zouden zijn: het gaat om gebieden rond Terwispel, Steggerda, Sneek en Bantega.

Maar ook kleilagen in Brabant worden genoemd en onderzocht.

Radioactief afval nu

Het Nederlandse radioactieve afval staat nu in bovengrondse opslagloodsen van de Centrale Organisatie Voor Radioactief Afval (COVRA) bij Vlissingen. Jaarlijks wordt in Nederland ongeveer 1000 kubieke meter (m3) radioactief afval geproduceerd. Naast het afval van de kerncentrale Borssele gaat het om verarmd uranium, radioactief afval van de Hoge Flux Reactor in Petten en van laboratoria, onderzoeksinstellingen, industrie en ziekenhuizen. Bij de COVRA stonden eind 2014 zo’n 41.500 vaten laag‑ en mid­delradioactief afval en 2800 containers met verarmd uranium opgeslagen (samen 29.612 m3), evenals 501 vaten met hoogradioactief afval (98 m3).

Financiering opslag uiterst onzeker

Eindberging van hoogactief kernafval is  - zeer waarschijnlijk-  een zeer kostbare zaak. Hoe duur het wordt weet niemand; er is immers nog helemaal geen faciliteit gerealiseerd. Sterker nog, er is nog helemaal geen keuze gemaakt voor een bepaalde techniek (boven- of ondergronds, terug haalbaar of niet, klei, zout of graniet) Er wordt gewerkt met theoretische modellen om te berekenen hoeveel geld er nodig zal zijn voor eindberging. De Nederlandse overheid gaat uit van een benodigd ‘doelbedrag’ van 2 miljard euro (in 2130). Door de producenten van kernafval wordt geld opzij gezet dat door beleggingen en rente uiteindelijk het benodigde bedrag op moet leveren. In dit zogenaamde Waarborgfonds Eindberging zit nu 68 miljoen euro.  Minister Dijsselbloem van Financiën zei hierover op 26 maart 2015 dat de COVRA (die het geld beheert) jaarlijks een renteopbrengst moet realiseren van 4,3% (inclusief inflatie) om in 2130 uiteindelijk het doelbedrag te realiseren. Maar dat rendement wordt niet gehaald. Minister Schultz van Haegen stelde hierover op 18 september 2015: “De afgelopen jaren blijft het behaalde rendement achter bij de gestelde doelen.” Veel meer informatie