You are here

Lost kernenergie het klimaatprobleem op? Nieuw rapport

Submitted by Beheerder on Fri, 20/11/2015 - 11:18

In Parijs wordt tussen 30 november en 13 december geprobeerd om nieuwe afspraken te maken om klimaatverandering tegen te gaan. Landen als China, Engeland, Jordanië, Argentinië, Turkije, Niger, de Verenigde Arabische Emiraten en India vragen de Verenigde Naties kernenergie te aanvaarden als onderdeel van de oplossing voor het klimaatprobleem (“a rubber-stamp of approval”) Op die manier wordt de deur voor financiering uit publieke middelen weer wagenwijd opengezet.

Hoe serieus is de maximale bijdrage van kernenergie aan het tegengaan van klimaatverandering? WISE heeft een nieuw onderzoek laten uitvoeren. In het rapport Can nuclear power slow down climate change wordt een grondige analyse gemaakt van de mogelijkheden. Hierbij is niet gekeken naar alle mogelijke bezwaren tegen kernenergie maar is uitgerekend hoe groot de bijdrage zou kunnen zijn als we kernenergie accepteren. De belangrijkste bevindingen op een rij:

• Kernenergie draagt momenteel – uitgaande van de theoretische modellen zoals de IEA en bijvoorbeeld BP hanteren - voor 4,6% bij aan de wereldwijde energievoorziening. (1) In werkelijkheid is dit maar ongeveer 1,6%. (2)

• 61% van de totale uitstoot van broeikasgassen bestaat uit CO2. Hier kan kernenergie een rol spelen. De bijdrage van kernenergie aan het beperken van de uitstoot is nu dus – weer aldus  bv. de IEA – maximaal 2.8%. Uitgaande van de werkelijke situatie is die ongeveer 1%. En dan wordt aangenomen dat kernenergie zelf geen broeikasgassen uitstoot.  

• De gemiddelde CO2-uitstoot per kWh kernenergie is nu ongeveer 66 gram per kWh (288 <->. 1,4 gr CO2 / kWh) (3). Een recente uitgebreide studie van CEEDATA berekent een bijdrage van tussen de 88-146 gr. CO2 / kWh. (4)

• 'Nieuwe' concepten voor kernenergie (zoals Thorium reactoren, snelle kweekreactoren, uranium/plutonium recycling) bieden geen soelaas - ze hebben een negatieve energiebalans. (5)

• De toekomstige mogelijke rol van kernenergie in het beperken van de uitstoot van broeikasgassen is om de volgende redenen uiterst beperkt.

 - In het 'hoge groei’ scenario van het Internationaal Atoomenergie Agentschap, dat vergelijkbaar is met het 'lage groei’ scenario van de nucleaire industrie (World Nuclear Association) groeit de bijdrage van kernenergie in de energievoorziening tot ~1000 GWe in 2050, een verdrievoudiging ten opzichte van nu. Afhankelijk van de veronderstelde groei voor het totale wereldwijde energieverbruik zal het aandeel van kernenergie in de mitigatie (in 2050) dan tussen 0,7% en 1,4% zijn. (6) En dis is alweer uitgaande van de stelling dat kernenergie zelf niet bijdraagt aan het broeikaseffect. (7)

- De huidige mondiale capaciteit voor het bouwen van kerncentrales (3-4 GWe / jaar) is nog niet eens voldoende om de sluiting van bestaande reactoren te compenseren. Het bouwen van zes tot acht maal zo veel nieuwe kerncentrales per jaar – nodig om bovenstaande gemiddelde bijdrage van 1% te realiseren - vereist de bouw van 25 GWE / jaar.

- Het Uranium raakt op. De nu bekende voorraden die voor een prijs tot 130 dollar / kg U gewonnen kan worden bedraagt 5,9 Tg. (8) De voor de beschreven scenario’s benodigde hoeveelheid uranium bedraagt tussen de 9,3 en 19,3 Tg. (9)

- Ergens vóór het jaar 2050 – als alle rijkere ertsen zijn gebruikt (10) – zal het meer energie kosten om 1 kg. Uranium te winnen dan het oplevert aan energie. Dit is  de zogenaamde “energy-cliff".

- En dan stap je in de CO2-val. De specifiek aan kernenergie gerelateerde uitstoot van broeikasgassen zal toenemen met de tijd; als het gemiddelde ertsgehalte dat ingezet wordt als brandstof daalt naar ~200 ppm, zal kernenergie meer CO2 uitstoten bij de opwekking van elektriciteit dan wanneer die met fossiele brandstoffen zou worden opgewekt.

• Landen als China, Jordanië, Argentinië, Turkije, Niger, de Verenigde Arabische Emiraten en India vragen de Verenigde Natie (via de Conference of the Parties, de klimaatonderhandelingen) kernenergie te aanvaarden als onderdeel van de oplossing voor het klimaatprobleem (“a rubber-stamp of approval”) Op die manier wordt de deur voor financiering uit publieke middelen  weer wagenwijd opengezet. Een voorproefje hiervan is het Hinckly C project in Engeland (2 nieuwe kerncentrales) waar de Britse overheid miljarden euro’s staatssteun geeft om het project van de grond te krijgen. Dit wordt gerechtvaardigd met het argument dat “in het kader van klimaatbeleid alle CO2-neutrale energiedragers nog subsidie behoeven". Dat is precies de reden waarom WISE, samen met tal van andere organisaties, actief is op weg naar, en in, Parijs.

Bovenstaande is ontleend aan het nieuwe rapport dat WISE in november 2015 heeft gepubliceerd: “Can Nuclear power slow down climate change, an analysis of nuclear greenhouse gas emissions”, geschreven door Prof. Storm van Leeuwen, CEEDATA. Ook de (eveneens Engelstalige) samenvatting is beschikbaar.

(1) International Energy Agency, IEA, Key World Energy Statistics, November 2015. http://www.iea.org/publications/freepublications/publication/KeyWorld_St...

(2) The calculations of the International Atomic Energy Agency are based on virtual energy quantities. Factual calculations show that the nuclear contribution to the global energy supply is 1,6%, and consequently the nuclear mitigation share is 1 %. [Storm van Leeuwen, J.W. “Can nuclear power slow down climate change? An analyses of nuclear greenhouse gas emissions”, November 2015.]

(3) Sovacool, B. Energy Policy 36, 2950–2963 (2008), cit.in  . Nature Reports Climate Change. Published online: 24 September 2008,  http://www.nature.com/climate/2008/0810/full/climate.2008.99.html

(4) Storm van Leeuwen, J.W. “Can nuclear power slow down climate change? An analyses of nuclear greenhouse gas emissions”, November 2015

(5) New’ concepts of NPPs (such as Thorium reactors, fast breeders, Uranium-Plutonium recycling) are no help – they have a negative energy balance. The total required energy input over the life cycle – from building the plant and ore mining  through the operational fase to the end of its existence (e.g. of reprocessing and of the decommissioning and dismantling of the reprocessing plant at the end of its service life) will be higher than the energy output. The ‘net-result’will be negative.

(6) Storm van Leeuwen, J.W. “Can nuclear power slow down climate change? An analyses of nuclear greenhouse gas emissions”, November 2015

(7)  Next to CO2 – emissions, the nuclear energy process also emits many other greenhouse gasses, notably HFCs and CFCs like HexaFluorSulphate, SF6,whichhas a climate impact per molecule which is 22,300 times as high as that of CO2. The exact substances and amounts remain as yet unpublished. Transparency in this is long overdue.

(8) 1 Tg = 1 million tonnes.

(9)  The market price in September 2015 was about 82 USD/kg U. An additional amount of 1.7 Tg of uranium is known to exist in the higher cost category 130-260 USD/kg U.

(10) The last two decades no discoveries of new large high-grade resources have been reported. [Storm van Leeuwen, J.W. Ibid.]